Samenwerken als structureel instrument

Tekst groter

Samenwerken als structureel instrument

Met ‘samenwerken als incidentele oplossing’ is op zich niets mis, tenzij een organisatie tot de conclusie komt dat er minder dan mogelijk gepresteerd wordt doordat men samenwerkingsmogelijkheden onvoldoende benut.

Onbewust onbekwaam

Met ‘samenwerken als incidentele oplossing’ is op zich niets mis, tenzij een organisatie tot de conclusie komt dat er minder dan mogelijk gepresteerd wordt doordat men samenwerkingsmogelijkheden onvoldoende benut. Of doordat samenwerkingsrelaties onhandig en contraproductief ingericht zijn als gevolg van een gebrek aan kennis en ervaring over het onderwerp. Dat er minder uitgehaald wordt dan erin zit, heeft in veel organisaties niet in de eerste plaats te maken met onbekwaamheid, men is zich niet bewust van samenwerken als terrein voor verbetering.

Stel, een organisatie ontwikkelt gaandeweg samenwerkingsrelaties en weet dat ook te vertalen naar leerervaringen. Die vertaling naar leerervaringen is in feite een eerste interventie: samenwerken als object van leren. Dat leidt tot verbetering van de kwaliteit van samenwerken, te zien aan de grotere effectiviteit van aangegane samenwerkingen. In de praktijk bevinden veel organisaties zich in een stadium van “trial and error”. Ze besteden bijvoorbeeld bedrijfsfuncties uit en hebben interne richtlijnen voor de selectie van partners en het aangaan van uitbestedingverplichtingen.

Integreren in besturing

Een volgende verbeterslag kan worden bereikt door het samenwerken te integreren in de besturing. Dat gebeurt bijvoorbeeld door expliciete doelen te stellen en verwachtingen uit te spreken over de effectiviteit en het resultaat van samenwerkingsrelaties. Ook in het doelen stellen op zich doet een organisatie ervaring op en deze ervaring kan eveneens als leerervaring worden geregistreerd en toegankelijk worden gemaakt. In dit stadium vindt formalisering van samenwerking met andere organisaties plaats.

Voorbeelden

Een goed voorbeeld is het bouwbedrijf dat een aantal lopende afspraken heeft met installatiebedrijven, met projectontwikkelaars, met ingenieursbureaus, met timmer- en betonfabrieken. Als er een aanbesteding binnenkomt bij één van hen, weet men elkaar snel te vinden. Men heeft vooraf al nagedacht over risico- en winstspreiding, over informatie-uitwisseling, over contractvorm en dergelijke.
Een ander voorbeeld is het  basisziekenhuis dat een samenwerkingsverband heeft met een topklinisch opleidingsziekenhuis, met verpleeg- en verzorgingstehuizen en uiteraard met huisartsen. Hier zijn vooraf afspraken gemaakt over doorverwijzing, intervisie, opleiding, informatie-uitwisseling en dergelijke.

Verankerd in de doelstelling

Je kunt ook denken aan het chemisch concern dat in zijn doelstelling heeft geformuleerd dat 75% van de groei moet voortkomen uit strategische allianties en samenwerkingsverbanden. Dit zijn voorbeelden van organisaties die samenwerking in hun doelstelling hebben verankerd. Omdat men vaker met verschillende samenwerkingsvormen te maken heeft, is men zich ervan bewust dat men op dit gebied vaardigheid moet opbouwen. Vaak wordt de verantwoordelijkheid voor samenwerkingsrelaties en voor instrumentarium dan ook belegd bij specifieke afdelingen of personen.

Hoofdstuk inhoudsopgave